III. VASİYETNAMENİN TENKİSİ
Vasiyetnamenin Tenkisi Davası Nedir?
Vasiyetnamenin tenkisi davası, miras bırakanın yaptığı ölüme bağlı tasarruflar veya sağlararası kazandırmalar ile saklı paylı mirasçıların yasal sınırların dışına çıkılarak zarara uğratılması hâlinde açılan bir dava türüdür.
Türk Medeni Hukuku’nda miras bırakanın tasarruf özgürlüğü mutlak değildir. Kanun koyucu; altsoy, anne–baba ve sağ kalan eş gibi bazı mirasçıları saklı pay sistemiyle koruma altına almıştır. Bu sınırların aşılması hâlinde yapılan kazandırmalar, tenkis yoluyla hukuken geriye çekilir.
Özetle; miras bırakanın iradesi korunur, ancak saklı pay ihlali pahasına değil.
Vasiyetnamenin Tenkisi Davasını Kimler Açabilir?
Tenkis davası;
-
Saklı payı ihlal edilen mirasçılar
tarafından açılabilir.
Dava, şu kişilere yöneltilebilir:
-
Yasal mirasçılar
-
Atanmış (iradi) mirasçılar
-
Mirasçı olmayan, ancak vasiyetname veya sağlararası kazandırma ile menfaat elde eden üçüncü kişiler
Bu noktada kritik olan husus şudur:
Miras bırakanın tüm kazandırmalarının birlikte değerlendirilmesi gerekir. Sadece vasiyetname değil, hayattayken yapılan bağışlar ve devirler de hesaba katılmadan sağlıklı bir tenkis hesabı yapılamaz.
Davalı bakımından sorumluluk ise Türk Medeni Kanunu’nun 556. maddesi uyarınca belirlenir:
-
Davalı iyiniyetli ise, yalnızca mirasın açıldığı anda elinde kalanla sorumludur.
-
Davalı iyiniyetli değilse, iyiniyetli olmayan zilyedin geri verme hükümlerine göre sorumluluğu doğar.
Bu ayrım, dava sonucunu doğrudan etkiler.
Vasiyetnamenin Tenkisi Davası Ne Kadar Sürede Açılmalıdır?
Tenkis davası hak düşürücü süreye tabidir.
Türk Medeni Kanunu’nun 571. maddesi gereğince:
-
Saklı payın ihlal edildiğinin öğrenilmesinden itibaren 1 yıl,
-
Her hâlde vasiyetnamenin açılmasından veya mirasın açılmasından itibaren 10 yıl
içinde dava açılmalıdır.
Bu süreler geçirildiğinde, saklı pay açıkça ihlal edilmiş olsa dahi dava hakkı ortadan kalkar. Bu nedenle zamanlama, tenkis davalarında stratejik öneme sahiptir.
Hukuki Bilgilendirme Notu
Web sitemizde yer alan bu ve benzeri içerikler genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; öneri, yönlendirme veya hukuki mütalaa niteliği taşımaz.
Bu içeriklere dayanılarak işlem yapılması nedeniyle doğabilecek zararlardan yazarımız veya büromuz sorumluluk kabul etmez.
