Hakkımda dava açıldı ne yapmalıyım

İçindekiler

 

Hakkımda Dava Açıldı Ne Yapmalıyım? Nasıl Öğrenebilirim?

 

İnsan normal hayatına devam ederken bazen bir telefon, karakoldan gelen ifade daveti, üzerinde Cumhuriyet Başsavcılığı yazan bir evrak veya mahkemeden gönderilen bir tebligat bütün gündemi bir anda değiştirebilir. Bazen gerçekten yaşanmış bir uyuşmazlık vardır. Bazen karşı taraf olayı bambaşka anlatmıştır. Bazen de kişi:

“Benim böyle bir şeyden haberim bile yoktu.” dediği bir dosyanın içerisinde kendisini bulur.

Bu noktada insanların ilk tepkisi genellikle aynıdır:

“Bir suçum yok.”

“Ben zaten haklıyım.”

“Mahkemeye çıkar anlatırım.”

Haklı olmak önemlidir. Fakat dava dosyası yalnız kimin kendisini haklı gördüğü üzerinden yürümez. Usul, süre, vakıa, delil ve bunların mahkemeye nasıl sunulduğu en az maddi gerçek kadar önemlidir. Bu nedenle hakkınızda bir dava veya soruşturma bulunduğunu öğrendiğinizde ilk yapmanız gereken şey paniğe kapılmak olmadığı gibi hemen uzun bir savunma yazmak da değildir. Önce neyin içinde olduğunuzu anlamanız gerekir.

Çünkü: şikâyet, soruşturma, ceza davası, hukuk davası ve icra takibi aynı şey değildir.

Temel yol haritası şudur:

Dosyayı bul → aşamasını belirle → süreyi kontrol et → iddiaları oku → delilleri koru → stratejiyi kur → sonra işlem yap.

 

Hakkımda Dava Açıldıysa İlk Ne Yapmalıyım?

 

Elinize mahkeme veya savcılık kaynaklı bir evrak geçtiyse ya da UYAP'ta bir dosya gördüyseniz öncelikle şu beş şeyi belirleyin:

1. Dosyanın türü nedir?
Hukuk, ceza, idare veya icra?

2. Dava mı var, soruşturma mı?
Özellikle ceza hukukunda bu ayrım önemlidir.

3. Size hangi tarihte tebligat yapıldı?
Çünkü süreler çoğu zaman tebliğ tarihinden işlemeye başlar.

4. Karşı taraf veya savcılık tam olarak ne iddia ediyor?

5. Bu iddialara karşı elinizde hangi deliller var ve hangileri kısa zamanda kaybolabilir?

İlk gün yapılması gereken iş budur.

Davanın sonucunu tahmin etmeye çalışmak daha sonra gelir.

 

Hakkımda Dava Açılıp Açılmadığını Nereden Öğrenebilirim?

 

Hakkınızda açılmış bir dava dosyasını öğrenmenin en pratik yollarından biri e-Devlet üzerindeki Adalet Bakanlığı Dava Dosyası Sorgulama hizmetidir. Bunun yanında UYAP Vatandaş Portalı üzerinden de tarafı olduğunuz adli ve idari yargı dava dosyaları ile icra dosyalarının durumunu takip edebilirsiniz. Adalet Bakanlığının resmi UYAP açıklamalarında Vatandaş Portal üzerinden dava dosyalarının konusu, tarafları, aşaması, duruşma tarihleri ve benzeri safahat bilgilerinin takip edilebildiği belirtilmektedir. Görülebilecek belge ve ayrıntı seviyesi kullanılan giriş yöntemine ve dosyanın niteliğine göre değişebilir. 2026 yılında kullanıma devam eden e-Adalet Vatandaş mobil uygulaması üzerinden de ceza, hukuk, icra ve diğer bazı yargı birimlerindeki taraf olduğunuz dosyaların takibi yapılabilmektedir.

Ancak burada çok önemli bir ayrım vardır:

Dava dosyası sorgulamak ile savcılık soruşturmasını sorgulamak aynı şey değildir.

 

Soruşturmalar UYAP'ta Görülür mü?

Bu konuda internette çok fazla çelişkili bilgi bulunmaktadır.

En güvenli cevap şudur:

UYAP Vatandaş Portalında bir soruşturma dosyasını görememeniz, hakkınızda kesinlikle soruşturma bulunmadığı anlamına gelmez.

Adalet Bakanlığının Vatandaş Portalına ilişkin güncel resmî açıklamaları temel olarak adli ve idari dava dosyaları ile icra takiplerinin vatandaş tarafından görüntülenmesine odaklanmaktadır.

Savcılık soruşturması ise ceza davasından farklı bir aşamadır ve soruşturma evresinin kendine özgü gizlilik ve dosya inceleme kuralları bulunmaktadır.

Nitekim UYAP'ın Avukat Portalına ilişkin resmî açıklamasında dahi savcılık aşamasının gizli yürütüldüğü, müdafi veya vekil olarak kayıtlı olunan soruşturma dosyalarında dosya inceleme talebi gönderilmesi ve Cumhuriyet savcısının izin verdiği evrakların görüntülenmesi şeklinde ayrı bir sistem bulunduğu açıklanmaktadır.

Dolayısıyla:

“e-Devlet'e baktım, hiçbir şey çıkmıyor; demek ki hakkımda şikâyet veya soruşturma yok.”

sonucuna güvenilmemelidir.

 

Savcılık Soruşturması e-Devlet'te Görülür mü?

 

Her soruşturmanın e-Devlet'teki Dava Dosyası Sorgulama ekranında görünmesi beklenmemelidir.

Zaten hizmetin adı da “Dava Dosyası Sorgulama”dır ve Adalet Bakanlığının e-Devlet üzerinde sunduğu hizmetler arasında dava ve icra dosyası sorgulamaları ayrı hizmetler olarak listelenmektedir.

Soruşturma aşamasında:

  • henüz ifadeniz alınmamış olabilir,

  • şüpheli sıfatınız sisteme yansımamış olabilir,

  • soruşturma gizli yürütülüyor olabilir,

  • dosyaya erişim hukuken sınırlı olabilir.

Bu nedenle soruşturmanın bulunup bulunmadığının değerlendirilmesinde yalnız vatandaşın UYAP ekranına bakılması yeterli değildir.

 

Hakkımda Soruşturma Olup Olmadığını Nasıl Öğrenebilirim?

 

Bazen kişi:

“Birisi beni şikâyet ettiğini söyledi ama aylardır hiçbir şey gelmedi.”

diyerek başvurur.

Bu durumda birkaç ihtimal vardır. Şikâyet hiç yapılmamış olabilir. Şikâyet yapılmış ve soruşturma başlatılmış olabilir. Savcılık henüz sizi ifadeye çağırmamış olabilir. Soruşturma herhangi bir işlem yapılmadan devam ediyor olabilir. Veya soruşturma sonucunda karar verilmiş olabilir.

Somut durum, ilgili Cumhuriyet Başsavcılığı ve dosya bilgileri üzerinden araştırılmalıdır. Bir müdafi de CMK m.153 kapsamında soruşturma dosyasını inceleme ve belgelerden örnek alma hakkına sahiptir; belirli suçlara ilişkin soruşturmalarda bu yetkinin hâkim kararıyla sınırlandırılabileceği özel hâller bulunmaktadır. Bu nedenle soruşturma ihtimali bulunan bir olayda: UYAP ekranında hiçbir şey görünmemesi tek başına yeterli güvence değildir.

 

Hakkımda Şikâyet Var mı Nasıl Öğrenirim?

 

Bir kişinin:

“Seni savcılığa verdim.”

demesiyle sizin hakkınızda otomatik olarak ceza davası açılmış olmaz. Şikâyet üzerine öncelikle Cumhuriyet savcılığı tarafından soruşturma yürütülür.

Savcılık soruşturma sonunda:

  • kovuşturmaya yer olmadığına karar verebilir,

  • farklı soruşturma işlemleri yapabilir,

  • yeterli şüphe görürse iddianame düzenleyebilir.

Dolayısıyla üç kavramı ayırmak gerekir:

Şikâyet → Soruşturma → Ceza Davası

Bunlar üç ayrı aşamadır.

 

Ceza Davası Ne Zaman Açılmış Sayılır?

 

Ceza hukukunda savcılığın iddianame hazırlaması tek başına kamu davasının açılması anlamına gelmez. İddianamenin mahkeme tarafından kabul edilmesiyle kovuşturma aşamasına geçilir ve kişi sanık sıfatını alır. Daha sonra iddianame ve çağrı kâğıdı sanığa tebliğ edilir. CMK m.176'ya göre iddianame çağrı kâğıdıyla birlikte sanığa tebliğ edilir ve çağrı kâğıdının tebliği ile duruşma günü arasında en az bir hafta bulunması gerekir. Burada internette sık tekrarlanan bir yanlışı da düzeltmek gerekir:

Ceza davalarında her dosya için geçerli, “iddianame tebliğinden itibaren 15 gün içinde mutlaka cevap dilekçesi verilmelidir” şeklinde genel bir CMK kuralı yoktur. Ceza dosyasında yapılacak savunma ve varsa mahkemenin verdiği özel süreler somut dosya üzerinden değerlendirilmelidir.

 

Hakkımda Ceza Davası Açılmışsa İlk Ne Yapmalıyım?

İlk olarak dosyadaki iddianameyi okuyun. Ama yalnız sonuç kısmına bakmayın. 

Şunları ayrı ayrı belirleyin:

Size tam olarak hangi fiil isnat ediliyor?

Olay tarihi nedir?

Savcılık hangi delillere dayanıyor?

Hangi tanıklar dinlenmiş?

Kamera kaydı, telefon kaydı, HTS, banka hareketi veya bilirkişi raporu var mı?

Lehinize olabilecek ancak henüz toplanmamış delil var mı?

Ceza savunması:

“Ben yapmadım.”

cümlesinden ibaret değildir. İsnat edilen maddi olayın gerçekten gerçekleşip gerçekleşmediği, fiilin sanık tarafından işlenip işlenmediği ve gerçekleşmiş olsa dahi hukuken suç oluşturup oluşturmadığı ayrı ayrı değerlendirilir.

Ceza Avukatı sayfamızda ceza soruşturması ve kovuşturmasının genel yapısını ayrıca ele alıyoruz.

 

Hiçbir Suç İşlemedim, Hakkımda Dava Açılmış. Ceza Alır mıyım?

 

Mevcut eski yazımızda da özellikle üzerinde durduğumuz meselelerden biri buydu.

Ceza davasının açılması, suçlu olduğunuz anlamına gelmez.

Sanık hakkında kesinleşmiş mahkûmiyet hükmü kuruluncaya kadar masumiyet karinesi geçerlidir.

Ancak burada insanın yaptığı doğal hata şudur:

“Ben suçsuzum, dolayısıyla kendimi savunmama gerek yok.”

Yargılama faaliyeti insanlar tarafından yürütülür.

Mahkeme geçmişte gerçekleşmiş bir olayı bugün önündeki deliller üzerinden anlamaya çalışır.

Tanık gerçeği yanlış hatırlayabilir.

Bir mesaj bağlamından koparılmış olabilir.

Kamera görüntüsü olayın yalnız bir kısmını göstermiş olabilir.

Bir bilirkişi yanlış değerlendirme yapabilir.

Dolayısıyla suçsuz olduğunuza inanmanız, savunmanın gereksiz olduğu anlamına gelmez.

Tam tersine bazen gerçek ile dosyada oluşan görünüm arasındaki farkın savunma tarafından ortaya çıkarılması gerekir.

Bu nedenle eski yazımızdaki temel fikri koruyorum:

Bir davanız varsa yalnız “ceza alır mıyım?” sorusuna değil, “kendimi hukuka uygun biçimde en güçlü şekilde nasıl savunabilirim?” sorusuna odaklanmak gerekir.

Ceza hukukundaki şüphe standardı için Şüpheden Sanık Yararlanır İlkesi sayfamız incelenebilir.

 

Her Ceza Dosyası Aynı mıdır?

 

Hayır. Her dosya bir parmak izi gibi kendine özgüdür.

Aynı suç isnadıyla açılmış iki dosyada dahi:

  • tarafların ilişkisi,

  • olayın öncesi,

  • kullanılan sözler,

  • kamera kayıtları,

  • tanıkların konumu,

  • dijital deliller,

  • sanığın geçmiş açıklamaları

tamamen farklı olabilir.

Bu nedenle:

“Arkadaşımın da aynı suçtan davası vardı, ona bir şey olmadı.”

şeklindeki kıyaslamalar sağlıklı değildir. Hukuki değerlendirme dosyanın kendi maddi vakıaları üzerinden yapılmalıdır.

 

Ceza Davasında Savunma Nasıl Yapılır?

 

 

Savunma bir sanattır, stratejidir.

Fakat strateji, gerçeği gizlemek veya mahkemeyi yanıltmak değildir. İyi savunma;

hangi vakıanın önemli olduğunu,

hangi delilin o vakıayı ispatladığını,

hangi hukuki normun uygulanacağını

ve

hangi talebin hangi aşamada ileri sürüleceğini

doğru belirlemektir. Bazen en güçlü savunma uzun bir dilekçe değildir. Dosyanın sonucunu değiştiren tek bir kamera kaydının zamanında istenmesidir.

Bazen banka hareketidir. Bazen tanığın söylediği tek bir cümlenin başka bir belgeyle çürütülmesidir.

Bazen de savcılığın hukuki nitelendirmesinin yanlış olduğunun gösterilmesidir.

 

İfadeye Çağrıldım, Ne Yapmalıyım?

 

Kolluk veya savcılık tarafından ifadeye çağrılmış olmanız, hakkınızda mutlaka ceza davası açılacağı anlamına gelmez.

Henüz soruşturma aşamasında olabilirsiniz.

Bu aşamada en önemli konu, ifade vermeden önce mümkün olduğu ölçüde:

hangi olay nedeniyle çağrıldığınızı,

hangi sıfatla çağrıldığınızı

ve

isnadın ne olduğunu

öğrenmektir.

Şüphelinin müdafi yardımından yararlanma hakkı vardır.

Somut şartlara göre kendi avukatınızla sürece katılabilir veya CMK kapsamında müdafi görevlendirilmesi gündeme gelebilir.

Eski metnimizde ifade aşamasını özellikle vurgulamamızın sebebi hâlâ geçerlidir:

İlk ifade, dosyanın geri kalanını uzun süre etkileyebilir.

Olayı bilmeden refleksle yapılan uzun açıklamalar daha sonra kişinin kendi savunmasını zorlaştırabilir.

 

İftiraya Uğradım, Ne Yapmalıyım?

 

“Terzi kendi söküğünü dikemez.”

İnsanın kendisine haksız bir suçlama yöneltildiğinde sakin ve teknik hareket etmesi kolay değildir.

Kişi:

  • karşı tarafı aramak,

  • öfkeli mesajlar göndermek,

  • sosyal medyada açıklama yapmak,

  • herkese olayı anlatmak

isteyebilir. Oysa ilk mesele çoğu zaman karşı tarafa cevap vermek değil, mevcut iddianın dosyada nasıl çürütüleceğini belirlemektir.

Ayrıca her gerçeğe aykırı isnadın teknik olarak TCK anlamında “iftira suçu” oluşturduğu da düşünülmemelidir. İftiranın ayrıca kanuni şartları vardır.

Bu nedenle öncelik: Önce mevcut soruşturma veya davadaki savunmayı kurmak; gerekiyorsa daha sonra karşı tarafın hukuki ve cezai sorumluluğunu ayrıca değerlendirmektir.

 

Hakkımda Hukuk Davası Açıldıysa Ne Yapmalıyım?

 

Ceza dosyası ile hukuk davasının sistemi tamamen farklıdır.

Size karşı:

  • alacak,

  • tazminat,

  • boşanma,

  • miras,

  • tapu,

  • kira,

  • ticaret

davası açılmış olabilir. Bu durumda ilk olarak dava dilekçesi ve eklerini inceleyin.

Karşı tarafın mahkemeden tam olarak ne istediğini belirleyin. Ardından şu üç şeyi çıkarın:

Vakıa: Karşı taraf hangi olayları ileri sürüyor?

Delil: Bu olayları hangi delille ispatlamaya çalışıyor?

Talep: Mahkemeden sizin aleyhinize hangi kararı istiyor?

Savunmanız da aynı sistematikle kurulmalıdır.

 

Hukuk Davasında Cevap Süresi Kaç Gündür?

 

HMK m.127 uyarınca genel yazılı yargılama usulünde cevap dilekçesi verme süresi dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır.

Durum ve koşullara göre cevap dilekçesinin bu sürede hazırlanması çok zor veya imkânsız ise, yine ilk iki haftalık süre içerisinde talep edilmek şartıyla mahkeme bir defaya mahsus olmak üzere bir ayı geçmeyen ek süre verebilir.

Yargıtay 1. Hukuk Dairesi de E.2022/8444, K.2023/1508, 14.03.2023 tarihli kararında HMK m.127'deki iki haftalık cevap süresini açıkça uygulamıştır.

Ancak her dava aynı usule tabi değildir.

Bu nedenle size gelen tebligattaki ihtarlar ve somut davaya uygulanan özel hükümler ayrıca kontrol edilmelidir.

 

Cevap Süresini Kaçırırsam Davayı Kaybeder miyim?

 

Otomatik olarak hayır. HMK m.128 uyarınca süresi içerisinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, davacının ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılır.

Fakat buradan:

“Cevap vermesem de olur.”

sonucu çıkarılmamalıdır.

Çünkü cevap dilekçesinin verilmemesi:

  • kendi savunma vakıalarınızı zamanında ileri sürme,

  • delilleri usulüne uygun biçimde gösterme,

  • bazı ilk itirazları yapma,

  • savunmanın kapsamını belirleme

bakımından önemli sonuçlar doğurabilir.

Nitekim Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E.2024/7263, K.2025/9631, 06.11.2025 tarihli kararında süresinde cevap vermeyen davalının inkâr etmiş sayılacağını, fakat sonradan yeni savunma vakıalarının ileri sürülmesinin HMK'nın iddia ve savunmanın genişletilmesine ilişkin hükümlerine tabi olduğunu vurgulamıştır.

Kısacası:

Cevap vermemek otomatik yenilgi değildir; fakat savunma alanınızı gereksiz şekilde daraltabilir.

 

Tebligatı Aldığım Tarih Neden Bu Kadar Önemli?

 

Çünkü mahkeme dosyasında çoğu kişi duruşma tarihine bakar.

Oysa hukuki süre genellikle duruşmadan çok önce biter.

Örneğin duruşmanız üç ay sonra olabilir ancak cevap süreniz iki hafta içerisinde sona erebilir.

Bu nedenle tebligat geldiğinde:

zarfı atmayın,

tebliğ tarihini kaydedin,

dilekçe ve ekleri birlikte saklayın.

Elektronik tebligat kullanılıyorsa elektronik tebligata ilişkin özel tebliğ kuralları ayrıca dikkate alınmalıdır.

 

UYAP'ta Dava Görünüyor Ama Tebligat Gelmedi. Ne Yapmalıyım?

 

Tebligat gelmesini bekleyerek dosyayı görmezden gelmek doğru değildir.

UYAP'ta hakkınızda açılmış bir dava gördüyseniz:

  • dosyanın mahkemesini,

  • esas numarasını,

  • tarafları,

  • dava türünü,

  • mevcut evrakı,

  • tebligat durumunu

kontrol edin.

Dosyanın UYAP'ta görünmesi ile tebliğin hukuken gerçekleşmiş olması aynı şey değildir.

Yasal sürenin başlayıp başlamadığı ayrıca tebligat kayıtlarına göre değerlendirilmelidir.

 

Tebligat Bana Gelmedi, Dava Açılabilir mi?

 

Evet.

Davanın açılması ile dava dilekçesinin size tebliğ edilmesi aynı anda gerçekleşmek zorunda değildir.

Karşı taraf davasını açar, mahkeme dosyayı kaydeder ve daha sonra tebligat işlemleri yapılır.

Dolayısıyla UYAP'ta dosyayı tebligattan önce görmeniz mümkündür.

Tersi durumda ise tebligat yapılmış kabul edildiği hâlde sizin fiilen zarfı görmemiş olmanız da mümkündür.

Bu nedenle:

“Ben tebligatı elime almadım.”

cümlesi tek başına hukuki sürelerin başlamadığı anlamına gelmez.

Tebligatın hangi yöntemle ve hangi tarihte yapıldığı incelenmelidir.

 

Karşı Tarafı Hemen Aramalı mıyım?

 

Çoğu dosyada önce durumu anlamak daha doğru olur.

Çünkü davanın açılmasından sonra yapılan yeni yazışmalar da delile dönüşebilir.

Öfkeyle:

“Sen bunu nasıl yaparsın?”

diye başlayan bir konuşma birkaç dakika içerisinde:

  • olayın kabulü,

  • tehdit,

  • hakaret,

  • borcun ikrarı

olarak yorumlanabilecek cümlelere dönüşebilir.

Müzakere yapılacaksa bile ne söylendiği ve ne zaman söylendiği önemlidir.

 

WhatsApp Mesajlarını, E-postaları veya Belgeleri Sileyim mi?

 

Hayır. Dava başladığı anda ilk yapılması gerekenlerden biri delili korumak ve bir avukat ile avukat müvekkil gizliliği altında durum analizi yapmaktır.

Özellikle:

  • WhatsApp konuşmaları,

  • SMS,

  • e-posta,

  • banka dekontları,

  • sözleşmeler,

  • kamera kayıtları,

  • fotoğraf ve videolar,

  • sosyal medya içerikleri,

  • ticari kayıtlar

muhafaza edilmelidir. Aleyhinize göründüğünü düşündüğünüz bir kaydı silmeniz, dosyanın gerçeğini değiştirmez. Üstelik konuşmanın yalnız bir ekran görüntüsünü değil, bağlamını korumak gerekir. Bu hususlarda değerlendirmelerinizi mutlaka bir avukat vasıtası ile yapmalısınız.

 

En Acil Toplanması Gereken Deliller Hangileridir?

 

Kaybolabilecek olanlar. Örneğin birçok güvenlik kamerası kaydı belirli bir süre sonra otomatik silinebilir. Dijital loglar tutulmayabilir. Üçüncü kişinin elindeki belge kaybolabilir. Tanığın olayla ilgili hafızası zamanla zayıflayabilir.

Bu nedenle dava başladığında şu soru çok değerlidir:

“Bugün ulaşabileceğimiz ama üç ay sonra ulaşamayabileceğimiz delil nedir?”

Bazen davanın en önemli hamlesi tam olarak budur.

 

Dava Hakkında Sosyal Medyada Konuşmalı mıyım?

 

Genellikle dikkatli olunmalıdır. Devam eden bir uyuşmazlık hakkında sosyal medya üzerinden yapılan açıklamalar yeni deliller veya yeni uyuşmazlıklar yaratabilir.

Özellikle:

  • karşı taraf hakkında suçlayıcı açıklamalar,

  • hakaret,

  • tehdit,

  • özel hayat bilgilerinin yayımlanması

ayrı hukuki sonuçlar doğurabilir. Mahkeme dosyası başladıktan sonra yalnız duruşma salonundaki davranışınız değil, dışarıdaki davranışınız da dosya stratejisinin bir parçasıdır.

 

Avukat Tutmak Zorunlu mu?

 

Her dava bakımından zorunlu değildir.

Birçok hukuk davasında taraf kişi kendi işlemlerini yapabilir.

Ceza hukukunda ise kanunun zorunlu müdafilik öngördüğü durumlar bulunmaktadır.

Ancak:

“Avukat zorunlu değil.”

ile

“Dosyayı tek başına yürütmek risk oluşturmaz.”

aynı cümle değildir.

Özellikle ciddi ceza tehdidi, yüksek ekonomik değer veya karmaşık delil yapısı varsa dava başındaki hataların sonradan düzeltilmesi oldukça zor olabilir.

 

Hakkımda İcra Takibi Var mı Nasıl Öğrenebilirim?

 

İcra takibi dava değildir.

Adalet Bakanlığı e-Devlet hizmetleri arasında ayrıca İcra Dosyası Sorgulama hizmeti bulunmaktadır.

Bu ayrım önemlidir.

Çünkü ödeme emrine karşı uygulanabilecek süreler, hukuk davasındaki iki haftalık cevap süresinden farklı olabilir.

Bu nedenle e-Devlet veya UYAP'ta gördüğünüz dosyanın başlığında:

mahkeme dosyası mı, icra dosyası mı olduğunu kontrol edin.

 

Hakkımda Yakalama Kararı Var mı UYAP'tan Öğrenebilir miyim?

 

Bunu yalnız Vatandaş Portal ekranında bir dosya görememeye bakarak güvenli biçimde değerlendirmek doğru değildir.

UYAP'ın kendi Avukat Portal açıklamalarında dahi ceza değişik iş ve talimat dosyalarının yakalama ve tutuklama gibi kritik kararlar içerebildiği için portalda doğrudan gösterilmediği belirtilmektedir.

Dolayısıyla:

“UYAP'ta bir şey çıkmıyor, hakkımda yakalama olamaz.”

şeklinde bir çıkarım yapılmamalıdır.

Somut şüphe varsa dosyanın yetkili makamlar ve gerektiğinde müdafi aracılığıyla araştırılması gerekir.

 

Dava Dosyasını Nasıl Okumalıyım?

 

Bir dava dosyasını okurken yüzlerce sayfayı aynı önemde görmemek gerekir.

Biz dosya analizinde dört ana başlık kullanıyoruz.

1. Vakıa

Gerçekte ne olduğu iddia ediliyor?

2. Uyuşmazlık

Tarafların anlaşamadığı asıl nokta nedir?

3. Delil

Bu iddia veya savunma hangi delille ispatlanıyor?

4. Hukuki sonuç

Bu vakıa ispatlanırsa kanun hangi sonucu doğuruyor?

İyi dava yönetimi çoğu zaman en çok dilekçe veren taraf olmaktan değil, dosyanın sonucunu değiştirecek noktayı erken tespit etmekten geçer.

Dava Nasıl Açılır? sayfamızda dava sürecinin diğer tarafını ayrıca açıklıyoruz.

 

Hakkımda Dava Açıldığında İlk 24 Saatte Yapılacaklar

 

Dava veya soruşturmayı öğrendiğinizde şu sırayı kullanabilirsiniz:

Dosya numarasını ve makamı öğrenin.

Dilekçe, iddianame veya çağrı evrakını temin edin.

Tebliğ tarihini kaydedin.

Dosyanın hukuk, ceza, soruşturma veya icra olup olmadığını belirleyin.

Kaybolabilecek delilleri tespit edin.

Mesaj ve belgeleri silmeyin.

Karşı tarafla kontrolsüz iletişim kurmayın.

Dosyadaki mevcut beyanlarınızı kontrol edin.

Yasal süreleri hesaplayın.

Sonra savunma stratejinizi oluşturun.

Bu aşamada amaç hemen yirmi sayfalık dilekçe yazmak değildir.

Amaç dosyanın kontrolünü kaybetmemektir.

 

Hakkımda Dava Açıldı: En Sık Yapılan Hatalar

 

“Ben haklıyım zaten.”

Haklılık ile haklılığın dosyada ortaya konulması aynı şey değildir.

Duruşma tarihine kadar beklemek

Bazı usul süreleri duruşmadan aylar önce biter.

Dosyayı görmeden açıklama yapmak

İnsan kendisine ne isnat edildiğini bilmeden açıklama yaptığında bazen karşı tarafın ispatlayamadığı noktaları kendi beyanıyla dosyaya sokabilir.

Karşı tarafla kavga etmek

Yeni mesajlar eski davanın üzerine yeni bir dava ekleyebilir.

Delilleri geç toplamaya çalışmak

Kamera kaydı üç ay sonra artık olmayabilir.

İnternetten örnek dilekçe kopyalamak

Aynı dava türündeki iki dosya bile maddi olay ve delil bakımından birbirinden tamamen farklı olabilir.

 

Hakkımda Dava Açıldı: Sık Sorulan Sorular

 

Hakkımda dava açılıp açılmadığını e-Devlet'ten öğrenebilir miyim?

Evet. Adalet Bakanlığının Dava Dosyası Sorgulama hizmeti üzerinden tarafı olduğunuz dava dosyalarını sorgulayabilirsiniz. UYAP Vatandaş Portal da dava dosyalarının takibinde kullanılabilir.

Soruşturma UYAP'ta görünür mü?

Her soruşturmanın Vatandaş Portalında görünmesini beklememek gerekir. Soruşturma evresinin özel gizlilik ve dosya erişim kuralları vardır. Bu nedenle UYAP'ta kayıt görünmemesi, hakkınızda kesinlikle soruşturma olmadığı anlamına gelmez.

Savcılık dosyası e-Devlet'te görünür mü?

e-Devlet'teki standart Dava Dosyası Sorgulama hizmeti dava dosyalarına yöneliktir. Savcılık soruşturmasının ayrıca değerlendirilmesi gerekir.

Beni şikâyet ettiklerini söylediler. Dava açılmış mıdır?

Hayır. Şikâyet öncelikle soruşturma aşamasını başlatabilir. Kamu davası ancak soruşturma sonunda iddianame düzenlenip mahkeme tarafından kabul edilirse açılır.

Hukuk davasına cevap süresi ne kadar?

Genel yazılı yargılama usulünde dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki haftadır. Şartları varsa bu süre içinde talep edilerek ek cevap süresi alınabilir.

Ceza davasında 15 günlük cevap süresi var mı?

Her ceza davasına uygulanacak böyle genel bir kural yoktur. CMK m.176 iddianamenin çağrı kâğıdıyla tebliğini ve tebligat ile duruşma arasında en az bir hafta bulunmasını düzenler.

Tebligat gelmeden dava UYAP'ta görünebilir mi?

Evet. Davanın açılması ile tebligatın size ulaşması farklı aşamalardır.

UYAP'ta dava görünmüyorsa bana karşı dava yok mudur?

Normal dava dosyaları bakımından UYAP önemli bir kontrol aracıdır. Ancak sistem kayıtları, dosyanın yeni açılması, teknik süreçler ve özellikle savcılık soruşturmalarının farklı niteliği nedeniyle yalnız “ekranda yok” sonucuna güvenerek hareket edilmemelidir.

Hakkımda dava açılması suçlu olduğum anlamına gelir mi?

Hayır. Ceza davasında sanık, hakkında kesinleşmiş mahkûmiyet kararı bulunmadığı sürece masumiyet karinesinden yararlanır.

Dava açılınca hemen karşı dava açmalı mıyım?

Hayır. Öncelikle gerçekten karşı tarafa karşı bağımsız bir hakkınız bulunup bulunmadığı ve karşı davanın usulen ve stratejik olarak gerekli olup olmadığı değerlendirilmelidir.

WhatsApp konuşmaları delil olur mu?

Somut olayın niteliğine ve hukuka uygun elde edilip edilmediğine göre dijital yazışmalar delil olarak değerlendirilebilir. Bu nedenle konuşmaların silinmemesi ve mümkün olduğunca bağlamıyla korunması önemlidir.

Avukata gitmeden önce ne hazırlamalıyım?

Elinizdeki tebligatı, dava dilekçesini veya iddianameyi; sözleşmeleri, mesajları, banka hareketlerini ve olayın kronolojisini hazırlamanız dosyanın daha hızlı değerlendirilmesini sağlar.

 

Önce Dosyanın Kontrolünü Ele Alın

 

Hakkınızda dava açılmış olması davayı kaybettiğiniz anlamına gelmez. Hakkınızda soruşturma bulunması suçlu olduğunuz anlamına da gelmez.

Ancak bu süreçte:

“Bir suçum yok.”

veya

“Ben haklıyım zaten.”

diyerek dosyayı kendi haline bırakmak doğru değildir. Mahkeme sizin yaşadığınız olayın tamamını kendiliğinden bilmez. Mahkemenin önünde bir dosya vardır. O dosyanın içerisinde iddia, savunma ve deliller bulunur.

Bu nedenle dava veya soruşturma öğrendiğiniz anda temel yaklaşımımız şudur:

Önce dosyayı öğren.

Sonra süreyi koru.

Delili kaybetme.

Neyi ispatlaman gerektiğini belirle.

En son savunmanı kur.

Çünkü çoğu davada sonucu belirleyen ilk hata, karar günü değil dosyanın başladığı günlerde yapılır.

Dosyanızın niteliğini ilk aşamada değerlendirmek için Online Avukat Danışma sayfamızı da inceleyebilirsiniz.

 

Yazar Hakkında

Av. Mehmet Serhat Tercan

Av. Mehmet Serhat Tercan, İstanbul Barosu'na kayıtlı avukat olup Tercan Avukatlık Bürosu'nun kurucusudur.

Çalışmalarını ceza soruşturma ve kovuşturmaları, malvarlığı ve ticari uyuşmazlıklar, aile ve miras davaları ile birden fazla dava ve soruşturmanın birlikte yönetilmesini gerektiren uyuşmazlıklar üzerinde sürdürmektedir.

Dava çalışmalarında hukuki meseleleri yalnız mevzuat üzerinden değil; vakıa, delil, süre, risk ve stratejik zamanlamayı birlikte değerlendirerek ele almaktadır.

İstanbul / Kadıköy Ofis Bilgileri

Tercan Avukatlık Bürosu

Fenerbahçe Mah.
Fener Kalamış Cad. No:65/3
Kadıköy / İstanbul

Telefon: 0532 659 48 54

Görüşmeler randevu ile gerçekleştirilmektedir.

İletişim